Նորություններ

25.05.2023

Թվայնացումը և համատեղ ներդրումային նախագծերի ստեղծումը ԵԱՏՄ-ի գերակայություն կդառնան

Եվրասիական տնտեսական միությունն իր գոյության ընթացքում ցույց է տվել իր հեռանկարային լինելը, ինչի մասին է վկայում կորոնավիրուսի համավարակից հետո տնտեսական ցուցանիշների աճը, սակայն ավելի մեծ արդյունավետության համար ԵԱՏՄ երկրները պետք է հատուկ ուշադրություն դարձնեն թվայնացմանը և համատեղ ներդրումային նախագծերի մշակմանը։ Նման եզրահանգման են եկել անդամ պետությունների ներկայացուցիչներն ու փորձագետները 2-րդ Եվրասիական տնտեսական համաժողովի շրջանակներում անցած «ԵԱՏՄ 2030+ գերակայությունները» նստաշրջանի արդյունքում։

«Մենք՝ Եվրասիական տնտեսական միությունը, ապացուցել ենք մեր կենսունակությունը, — ընդգծել է Ռուսաստանի Դաշնության կառավարության ղեկավարի տեղակալ, Եվրասիական տնտեսական հանձնաժողովի Խորհրդի նախագահ Ալեքսեյ Օվերչուկը։ — Մենք ունենք գործազրկության ցածր մակարդակ, ռեսուրսների լավ ինքնաբավություն, էներգետիկ անվտանգություն, ցածր գնաճ, սեփական անկախ վճարային համակարգ։ Ունենք շփման ընդհանուր լեզու, որը մեր հսկայական առավելությունն է։ Այս ամենը ԵԱՏՄ-ին դիրքավորում է այստեղ իր ողջ ներուժն իրականացնելու և մեր Միությունը Եվրասիայի անվտանգ մակրոտարածաշրջանի վերածելու համար։ Սրան են միտված Ռուսաստանի նախագահության գերակայությունները»։

 

 

Եվրասիական տնտեսական հանձնաժողովի առևտրի նախարար Անդրեյ Սլեպնևը ևս դրական է գնահատել եվրասիական ինտեգրման զարգացումը. «Ընդհանուր առմամբ, մեր ինտեգրումը ցույց տվեց իր պահանջվածությունը։ Մեզ մոտ աճում են թե՛ առևտուրը, թե՛ ներդրումները։ Անցյալ տարի գրանցվել է հերթական ռեկորդը՝ գրեթե 83,5 մլրդ դոլարի փոխադարձ առևտուր, սա 14% աճ էր 2021 թվականի նկատմամբ։ Գյուղատնտեսությունն աճել է ավելի քան 30%-ով։ Մենք ունենք երաշխավորված պարենային, տնտեսական անվտանգություն, մեր եվրասիական տարածքը բաց է կապիտալի, բիզնեսի համար»։

 

 

Միևնույն ժամանակ նստաշրջանի մասնակիցները սթափ են նայում իրավիճակին՝ նախանշելով լուծման ենթակա մի շարք խնդիրներ։ Օրինակ, ԵՏՀ Կոլեգիայի նախագահ Միխայիլ Մյասնիկովիչն ընդգծել է. «Այո, անցյալ տարի մենք փոխադարձ առևտրի ծավալների աճ ենք ունեցել։ Բայց եթե նայեք կառուցվածքին, ապա սա մեծ մասամբ այն ներմուծման փոխարինումն է, որը ստացվում էր երրորդ երկրներից։ Մենք չունենք բավարար չափով սեփական ապրանք, որ կարողանանք առևտուր անել, մրցակցել ներքին և արտաքին շուկաներում։ Եկեք անկեղծ խոսենք դրա մասին»:

Մեկ այլ խնդրահարույց թեմայի անդրադարձել է Ռուսաստանի Դաշնության արդարադատության նախարար Կոնստանտին Չույչենկոն. «Մենք պետք է մշակենք մեր հոգևոր և բարոյական արժեքների պաշտպանության ձևաչափեր, որոնք պետք է լինեն մեր միջազգային իրավական պայմանագրերի առարկան»։

Հայաստանի Հանրապետության փոխվարչապետ Մհեր Գրիգորյանը քննարկումը վերադարձրեց տնտեսական հունի մեջ՝ մասնակիցների ուշադրությունը հրավիրելով Միության տնտեսության թվայնացման հարցում ջանքերի պակասի վրա. «Թվայնացումը չափազանց արդիական խնդիր է։ Ոչ միայն այն պատճառով, որ դա հարմար է, այլ պարզապես ինչ-որ պահի, կարծում եմ, եթե մենք բավականաչափ, լիամասշտաբ չթվայնացվենք, մեր լուծումները ճիշտ տեմպերով և պատշաճ կերպով չեն իրականացվի։ Եվ դա նույնպես մեծ խնդիր է»:

Ղազախստանի Հանրապետության փոխվարչապետ, առևտրի և ինտեգրման նախարար Սերիկ Ժումանգարինը համաձայնել է գործընկերոջ հետ. «Կարծում եմ, թվային օրակարգի զարգացումն անվիճելի գերակայություն է, դրա հետ է կապված տեխնոլոգիական զարգացումը: Թվային օրակարգը, անշուշտ, Միության բաշխված թվային հարթակն է: Մենք կրկին հետաձգեցինք դրա իրականացումը։ Բնականաբար, այս ամենը տեղի է ունենում օբյեկտիվ պատճառներով, քանի որ յուրաքանչյուր երկիր իր դժվարություններն ունի»։

ԵՏՀ Կոլեգիայի նախագահ Միխայիլ Մյասնիկովիչը համոզված է, որ բազմաթիվ խնդիրների լուծման համար միութենական երկրներին անհրաժեշտ է զարգացնել համատեղ ներդրումային նախագծեր։

«Այսօր պետք է մեծ ներդրումներ կատարել այն ճյուղերում, որոնք պարզապես չեն կայանա առանց պետությունների աջակցության, — ընդգծել է Միխայիլ Մյասնիկովիչը։ — Միկրոէլեկտրոնիկան, հաստոցաշինությունը, ավիաշինությունը և շատ այլ ոլորտներ, որոնք իսկապես պետք է ստեղծեն առավել արտոնյալ հարկային և այլ խրախուսական մեխանիզմներ, որպեսզի ձեռնարկությունները զարգանան։ Այդ նպատակով առաջարկվում է 2024 թվականին կոոպերացիոն նախագծերին աջակցելու համար հատկացնել 1,7 միլիարդ ռուսական ռուբլի։ Կարծում եմ՝ կողմերը կողմ կլինեն Ռուսաստանի ֆինանսների նախարարության առաջարկին։ Բայց մեզ նախագծեր են պետք։ Եվ մինչև տնտեսավարող սուբյեկտները, բիզնեսը չտեսնի, թե ինչպիսին են այս համատեղ նախագծերի պայմանները, տեղաշարժը շատ դժվարությամբ կընթանա։ Այս իրավիճակում անհրաժեշտ է, որ ազգային որոշումներ կայացվեն»։


«Մենք վերլուծել ենք մեր հինգ պետությունների երկարաժամկետ գերակայությունները։ Կարող եմ ասել, որ դրանք հիմնականում համընկնում են՝ և՛ կրիտիկական տեխնոլոգիաների, և՛ գերակա ուղղությունների տեսանկյունից, և համընկնում են նոր տեխնոլոգիական կացութաձևի աճի առանցքային ուղղություններին: Բայց այս աճի ուղղությամբ մեզ խանգարում է գնալ հենց այն խնդիրների, որոնց մասին այսօր արդեն խոսվել է՝ թե՛ կոոպեացիայի, թե՛ համատեղ նախագծերի, թե՛ տեխնոլոգիական ինքնիշխանության, ֆինանսավորման աղբյուրների բացակայությունը։ Մենք պետք է կրկնապատկենք ներդրումների ծավալը, որպեսզի հասնենք առաջատար երկրների մակարդակին և եռապատկենք ԳՀՓԿԱ ծախսերը», — ամփոփել է ԵՏՀ ինտեգրման և մակրոտնտեսության նախարար Սերգեյ Գլազևը։