Жаңалықтар

05 Aug 2022 Бақытжан Сағынтаев «Лиссабон — Владивосток» халықаралық бизнес-бастамасы басқармасының төрағасы Ульф Шнайдермен кездесті 4 тамызда ЕЭК штаб-пәтерінде Еуразиялық экономикалық комиссияның Экономика және қаржы саясаты жөніндегі министрі Бақытжан Сағынтаев пен «Лиссабон — Владивосток» халықаралық бизнес-бастамасы басқармасының төрағасы Ульф Шнайдердің жұмыс кездесуінде Еуразиялық экономикалық одақтың жұмыс істеуі және Еуропалық бизнес-қоғамдастықпен ынтымақтастықтың перспективалары талқыланды. Ульф Шнайдер «Лиссабон — Владивосток» халықаралық бизнес-бастамасының қызметі туралы хабардар етті. Кездесуге қатысушылар оның ағымдағы жағдайдағы перспективалары туралы пікір алмасты, Еуропалық бизнестің күтуін ескере отырып, Еуразиялық экономикалық интеграцияны дамытудың өзекті мәселелерін талқылады және диалогты жалғастыру туралы уағдаласты.
05 Aug 2022 ЕЭК ортақ энергия нарықтарын құру бойынша елдермен өзара іс-қимылды жалғастырады «Бестік» елдерінің энергетикалық ведомстволарының басшылары 4 тамыздағы келіссөздер барысында ЕАЭО-ның ортақ мұнай және мұнай өнімдері нарықтарын қалыптастыру туралы халықаралық шарттың реттелмеген мәселелерін талқылады.  Еуразиялық экономикалық комиссияның Энергетика және инфрақұрылым жөніндегі министрі Арзыбек Кожошев өзі төрағалық еткен кездесуде құжат жобасының жоғары дайындық дәрежесін атап өтті. Сонымен бірге, ол сындарлы диалогтың маңыздылығын атап көрсетті және шарттың айырым сақталып отырған ережелерін реттеу үшін уәкілетті органдардың бұдан да тығыз өзара іс-қимылын күшейтуге баса назар аудару қажеттігін айқындап айтты. Атап айтқанда, бұл — мұнай және мұнай өнімдерін тасымалдау жөнінде көрсетілетін қызметтерге қол жеткізудің кезектілігі мен басымдығы мәселесі, мәмілелердің бір түрі ретінде мемлекетаралық тасымалдауды жүзеге асырудың ерекшеліктері, сондай-ақ мұнайды тасымалдау жөнінде қызметтер көрсету мәселелері. Кеңес барысында уәкілетті органдардың басшылары мұнай және мұнай өнімдерін тасымалдау жүйелеріне қол жеткізудің жекелеген мәселелері бойынша, соның ішінде тасымалдаудың техникалық мүмкіндігі бойынша бәтуаластыққа қол жеткізді. Тараптар қызметтер көрсетуге арналған шарттың талаптары бойынша позицияларын жақындастырды. Одақтың ортақ мұнай және мұнай өнімдері нарықтарын қалыптастыру туралы халықаралық шарты оның жұмыс істеуінің қағидатты жағдайларын айқындайды. Тұтастай алғанда, ортақ мұнай және мұнай өнімдері нарықтарын құру үш кезеңде жүзеге асырылады. Қорытынды үшінші кезеңінде — 2025 жылғы 1 қаңтарға дейін Одақтың ортақ мұнай және мұнай өнімдері нарықтарын қалыптастыру туралы халықаралық шартының күшіне енуі көзделген.Ортақ энергия нарықтарын қалыптастыру және ұлттық заңнаманы үндестіру жөніндегі жұмыс ЕАЭО туралы шартта, Ортақ мұнай және мұнай өнімдері нарықтарын қалыптастырудың тұжырымдамасы мен бағдарламасында көзделген базалық қағидаттарды ескере отырып жүргізіледі.
2021 жылы сыртқы сауда көлемі 35,5% өсті және 846 млрд АҚШ долларынан асты 05 Aug 2022 2021 жылы сыртқы сауда көлемі 35,5% өсті және 846 млрд АҚШ долларынан асты Нақтыланған деректер бойынша, 2021 жылы Еуразиялық экономикалық одақтан тыс елдерге тауарлар экспорты 2020 жылмен салыстырғанда 44,7% артты және 527,9 млрд АҚШ долларын құрады. Сыртқы нарықтағы экспорт көлемінің өсуіне тауарлардың экспорттық жеткізілімдерінің Беларусьтан 48,6%, Ресейден 47,3%, Қырғызстаннан 38,2%, Қазақстаннан 25,4% және Армениядан 16,8% артуы себепші болды. Сыртқы сауданың баға жағдайлары экспортталатын тауарларға және импорт бойынша сатып алынатын тауарларға арналған бағалардың қолайлы арақатынасымен (баға жағдайларының индексі — 135,8%) сипатталады. ЕАЭО-дан экспортталатын тауарлардың негізгі сатып алушылары Еуропалық одақ (олардың үлесі экспорттық жеткізілімдердің 41,9%-ын құрады) және АТЭҰ (28,4%) болып табылады. Одақ нарығына импорттайтын елдер арасында Қытай мен Германия көшбасында. ЕАЭО-ның негізгі сауда әріптестері бойынша сыртқы саудасы туралы деректер, сыртқы сауда көлемдерінің динамикасы, ЕАЭО-дан тыс елдермен экспорттың және импорттың тауарлық құрылымы, ЕАЭО мемлекеттерінің сыртқы сауда көрсеткіштеріндегі үлес салмағы Статистика департаменті бетіндегі «Сыртқы және өзара сауданың статистикасы» бөлімінде 2021 жылғы қаңтар-желтоқсан ішіндегі талдамалы материалдарда (нақтыланған деректер) берілген.
2021 жылы өзара сауда көлемі үштің біріндей артты және 73 млрд АҚШ долларынан асты 05 Aug 2022 2021 жылы өзара сауда көлемі үштің біріндей артты және 73 млрд АҚШ долларынан асты Нақтыланған деректер бойынша, 2021 жылы өзара сауда көлемі Еуразиялық экономикалық одақ жұмыс істеген кезең ішіндегі ең жоғары деңгейіне жетті және 73,1 млрд АҚШ долларын құрады, бұл 2020 жылғыдан 32,8% артық және 2019 жылғыдан 18,6% жоғары. Өзара саудадағы экспорт көлемінің өсуі Одақтың барлық мемлекетінде тіркелді. Мейлінше көп өсім Қырғызстанда (42,7%) және Қазақстанда (37,8%) байқалды. ЕАЭО-ның сыртқы сауда айналымында өзара сауда айналымының үлесі 2021 жылы 14,6% құрады. Мейлінше көп өсім Қазақстанда тіркелді: сыртқы сауданың жалпы көлемінде өзара сауданың үлесі 2.5 п.п. өсті. Толығырақ статистикалық ақпарат Статистика департаменті бетіндегі «Сыртқы және өзара сауданың статистикасы» бөлімінде 2021 жылғы қаңтар-желтоқсан ішіндегі талдамалы материалдарда (нақтыланған деректер) берілген.
03 Aug 2022 Армен Арутюнян Дубайдагы глобалдык форумда ЕАЭБде азык-түлүк коопсуздугун камсыз кылуу боюнча чаралар тууралуу айтып берди II Вертикалдуу жер иштетүү боюнча эл аралык форумда Евразия экономикалык комиссиясынын агроөнөр жай саясаты департаментинин директору Армен Арутюнян Евразия экономикалык бирлигинин мамлекеттеринин азык-түлүк коопсуздугун жана туруктуу өнүгүүсүн камсыз кылуу маселелери ЕЭКтин көңүл борборунда деп баса белгиледи. Акыркы бир нече жылдын ичинде Бирликтин бардык өлкөлөрүнүн азык-түлүк сектору динамикалуу өнүгүүнү көрсөтүүдө – 2021-жылы өзүн-өзү камсыз кылуу көрсөткүчү 93%га жетти. "ЕЭК бир катар багыттар боюнча иш алып барууда. Атап айтканда, Бирликтин деңгээлинде азык-түлүк коопсуздугун камсыз кылууга карата жалпы принциптер жана мамилелер бекитилген. Бул азык-түлүк рыногун стабилдештирүүнүн реалдуу механизмдерин түзүү, кепилденген өз ара жеткирүүлөрдү камсыз кылуу, ошондой эле ЕАЭБдин жалпы агрардык рыногундагы тоскоолдуктарды жана чектөөлөрдү жоюу боюнча маанилүү кадам болуп саналат", – деп билдирди ЕЭК департаментинин директору. Вертикалдуу айыл чарбасынын жардамында туруктуу жана саламат шаар чөйрөсүн түзүү боюнча форумдун сессиясынын алкагында азык-түлүк коопсуздугун камсыз кылуу үчүн шаардык агроөнөр жай өндүрүштөрүнүн потенциалын колдонуу жөнүндө баяндамасы менен сүйлөп жатып, Армен Арутюнян Бирликте АӨКкө ESG принциптерин киргизүү маселелери талкууланып жаткандыгы жөнүндө айтып берди. Мындан сырткары, Бирликтин мөмө-жемиш жана жашылчалар боюнча өзүн-өзү камсыз кылуусунун төмөнкү деңгээлин эске алуу менен, Комиссия ФАО менен биргеликте Бирликтин өлкөлөрүндө мөмө-жемиш өстүрүүчүлүктү өнүктүрүү боюнча сунуштамаларды даярдап жатат. Ошондой эле, ЕЭК айыл чарбасын материалдык-техникалык камсыздоого жана өндүрүштүк процесске актуалдуу технологиялык чечимдерди киргизүүгө көңүл бөлөт. Мисалы, так жер иштетүү технологияларын пайдаланууну демилгелөө үчүн Коллегиянын сунуштамасы кабыл алынды. ЕЭК департаментинин директору форумдун аянтчасында бир катар жолугушууларды жана сүйлөшүүлөрдү өткөрдү. Атап айтканда, Spire компаниясынын президенти Упали Карунаратна менен ЕАЭБде айыл чарба боюнча илимий-технологиялык кластерди түзүү мүмкүнчүлүктөрүн, ал эми Cyber Farms компаниясынын башкы директору Грег Джагер менен – чакан жана орто айыл чарба өндүрүштөрүнүн жаңы моделдерин, агроөнөр жай комплексинде алдыңкы технологияларды киргизүүнү талкуулады.
10 жыл ішіндегі ЕАЭО статистикасы жарияланды 02 Aug 2022 10 жыл ішіндегі ЕАЭО статистикасы жарияланды Еуразиялық экономикалық комиссияның Статистика департаменті Еуразиялық экономикалық комиссияның он жылдығына арналған «Еуразиялық интеграцияға 10 жыл» жинағын жариялады, оған Еуразиялық экономикалық одақтың негізгі әлеуметтік-экономикалық көрсеткіштері бойынша ақпарат кірген. ЕАЭО-ның жан басына шаққандағы ЖІӨ валюталардың сатып алу қабілетінің тепе-теңдігі негізінде шамамен 34% өсті, бұл осы кезеңдегі орташа әлемдік мәннен біршама жоғары (32%): 2012 жылғы 22,8 мың АҚШ долларынан бастап 2021 жылғы 30,5 мың АҚШ долларына дейін. Одақта өнеркәсіп өндірісі 20% ұлғайды. Салыстыру үшін — өнеркәсіптік өндіріс 2012-2021 жылдар кезеңінде Еуропалық одақта — 10%, Экономикалық ынтымақтастық және даму ұйымында (ЭЫДҰ) — 8,5% ұлғайды. 10 жыл ішінде ЕАЭО елдеріндегі тұрақты халық саны, соның ішінде жұмыс күшінің саны, ауыл шаруашылығы өнімін өндіру, көліктің барлық түрі бойынша жүк айналымы, тауарлармен өзара сауда ұлғайды. 2021 жылы ЕАЭО-да жұмыссыздық деңгейі 4,9% құрады, бұл Еуропалық ұқсас көрсеткіштен (7%) айтарлықтай төмен және жұмыссыздықтың орташа әлемдік деңгейінен (6,2%) төмен. Сондай-ақ 5 жыл ішіндегі түйінді статистиканы қамтитын қалта жинақ жарияланды. Онда ЕАЭО аумағының ауданы, халық саны, жалақы, ЕАЭО ЖІӨ, өнеркәсіп және ауыл шаруашылығы өнімдерінің өндірісі туралы ақпарат, сондай-ақ мүше мемлекеттердің соңғы бесжылдықтағы әлеуметтік-экономикалық дамуын сипаттайтын негізгі көрсеткіштері бар бейіні ұсынылған. Толығырақ ақпарат Статистика департаменті бетінің «Статистикалық жарияланымдар» бөлімінде берілген.
02 Aug 2022 ЕАЭО елдері өңіраралық ынтымақтастықты дамытуға уағдаласты Еуразиялық экономикалық комиссия Алқасы 2 тамызда Еуразиялық экономикалық одақта өңіраралық сауда-экономикалық ынтымақтастықты жандандыру үшін ұсыным қабылдады.  ЕЭК Интеграция және макроэкономика жөніндегі министрі Сергей Глазьев атап өткендей, бұл жұмыс 2025-Стратегиясында көзделген. Ұсыным ЕАЭО-дағы өңіраралық ынтымақтастықты дамытудың ақпараттық, ұйымдастырушылық және қаржылық қырларын қамтиды.  Мәселен, құжатта бірлескен өңіраралық жобаларды шекара маңындағы аумақтарда іске асыру үшін және оларды қолдаудың қаржылық құралдарын әзірлеудің орындылығын қарау ұсынылған. Сондай-ақ елдерге өңірлерде Еуразиялық сауда-өнеркәсіп жәрмеңкелерін және бизнес өкілдері үшін «байланысу биржаларын» өткізу ұсынылады.  Бұдан басқа, ұсынылып отырған іс-шаралар тізбесінде — өңірлерді интеграциялық процестерге тартуға арналған вебинарлар мен көшпелі семинарлар және өңірлік билік органдары мен бизнес-қоғамдастық өкілдерінің Комиссияның іс-шараларына қатысуы бар.  Еске сала өтсек, ағымдағы жылғы мамырда ЕЭК Сюник облысының Капан қаласында (Армения Республикасы) өңіраралық ынтымақтастықты дамыту туралы бірінші семинар өткізді. Іс-шараға ЕАЭО елдері уәкілетті органдарының және өңірлік билік органдарының, бизнес-қоғамдастықтың өкілдері және басқалар қатысты.
Тағы да көрсету