Жаңылыктар

Георгий Арзуманян: 03 апрелиндеги 2025 Георгий Арзуманян: "ЕАЭБ Европа менен Борбордук Азиянын ортосунда кооперацияны тереңдетүү үчүн платформа боло алат" Евразия экономикалык комиссиясынын Өнөр жай саясаты департаментинин директорунун орун басары Георгий Арзуманян Европалык бизнес ассоциациясынын мааракелик флагмандык конференциясынын алкагында "Эшиктерди ачык кармоо искусствосу: XXI кылымда Борбордук Азия кандай чебердик менен бөлүшө алат" сессиясына катышты. Иш-чара 2025-жылы европалык бизнес менен ишкер мамилелерди өнүктүрүүнүн келечегин талкуулоо үчүн алдыңкы бизнес лидерлерин, эксперттерди жана бийлик өкүлдөрүн чогултту. Евразия мейкиндигиндеги интеграциялык процесстерде Борбордук Азиянын маанилүү ролун баса белгилеп, Георгий Арзуманян Казакстан жана Кыргызстан Евразия экономикалык бирлигинин мүчөлөрү болуп саналаарын, ал эми Өзбекстан ЕАЭБге караштуу байкоочу статусуна ээ экенин белгиледи. "Биздин интеграциялык күн тартиптин маанилүү багыты – экономиканын реалдуу секторун колдоо жана өнөр жай операциясын өнүктүрүү, – деп белгиледи Георгий Арзуманян. – Комиссия машина куруу, мунай-газ жабдууларын өндүрүү, жеңил өнөр жай, химиялык өнөр жай жана башка тармактарда кооперациялык чынжырчаларды жөнгө салат". Георгий Арзуманян ошондой эле Борбордук Азия мамлекеттери олуттуу ресурстук потенциалга ээ экендигине жана өнөр жай кубаттуулуктарынын динамикалуу өсүшүн көрсөтүп жатканына көңүл бурду. Бул, бир жагынан, ЕАЭБ алкагында биргелешкен жогорку технологиялык өндүрүштөрдү түзүүгө региондун өлкөлөрүнүн катышуусу үчүн жакшы мүмкүнчүлүктөрдү камсыз кылат, ал эми экинчи жагынан – евразиялык жана европалык инвестицияларга жана Борбордук Азиядагы жаңы технологиялык өнөктөштүккө ишенүүгө мүмкүндүк берет. ЕЭК өкүлүнүн сөзү боюнча, реалдуу секторду колдоонун колдо бар инструменттерин эске алуу менен аралаш каржылоо механизмин, анын ичинде каржы институттары менен өнүктүрүү институттарынын кызматташуусу аркылуу пайдалануу үчүн мүмкүнчүлүктөр ачылууда. Европалык бизнес ассоциациясы (ЕБА) – Россияда чет элдик инвесторлордун негизги өкүлчүлүгү. 1995-жылы негизделген ЕБА Россияда иштеген 380ден ашык компанияларды бириктирген көз карандысыз коммерциялык эмес уюм болуп саналат. АЕБге ири эл аралык корпорациялар, Европадан гана эмес, дүйнөнүн башка региондорунан чакан жана орто бизнес ишканалары кирет.
02 апрелиндеги 2025 ЕЭК жогорку технологиялык товарлардын көргөзмөлөрүндө карыжылык кооперация механизмин сунуштады Евразия экономикалык комиссиясынын делегациясы Москвада "Экспоцентрдин" аянтчасында "Фотоника. Лазерлер жана оптика дүйнөсү" эл аралык адистештирилген көргөзмөсүнө катышты. Ишкерлерге, окумуштууларга, тармактын адистерине Евразия экономикалык бирлигиндеги кооперациялык долбоорлорду каржылоо механизми сунушталды. ЕАЭБ алкагында фотониканы өнүктүрүүнүн маанилүүлүгүн айтып, ЕЭКтин Өнөр жай саясаты департаментинин директорунун орун басары Виталий Вовк баса белгилегендей, бул алдыңкы чөйрө технологиялык көзкарандысыздык жана экономиканын көптөгөн маанилүү тармактарын, анын ичинде станок куруу, электрондук машина куруу, фармөндүрүш, агроөнөр жай комплекси, учкучсуз транспортту, анын ичинде учуучу аппараттарды өндүрүү менен тыгыз байланышта. "Бирлик өлкөлөрүнүн өкмөттөрүнүн жана бизнестин күч-аракеттерин фотониканы өз алдынча, рынок жана экономиканын инвестициялар үчүн коммерциялык жактан жагымдуу сектору катары калыптандырууга багыттоо зарыл, — деп ишенет Виталий Вовк. — Бул үчүн, биринчи кезекте, тармактын тез өнүгүшүн кепилдей турган, иштеп чыгуучуларды жана өндүрүүчүлөрдү колдоо куралдары керек. Мындай натыйжалуу инструмент биздин өнөр жай кооперациясын каржылоонун жаңы механизми болушу мүмкүн". Фотоника илим сыйымдуу багыт болуп саналаарын эске алуу менен, түзүлгөн бирликтик бюджетте жаңы өндүрүштөрдү каржылоо гана эмес жана колдо бар өндүрүштөрдү модернизациялоо да каралган. Мындан тышкары, программада өнөр жай продукциясын өздөштүрүү жана чыгаруу үчүн илимий-изилдөө жана тажрыйба-конструктордук иштерге чыгымдар каралган. Каржылык кооперациянын механизми жөнүндө ЕЭК өкүлдөрү ошондой эле "Электро-2025" эл аралык көргөзмөсүндө экономикалык өнүгүү зоналарында жана технопарктарда жаңы өндүрүштөрдү түзүү боюнча сессиянын катышуучуларына айтып беришти.
02 апрелиндеги 2025 Арзыбек Кожошев: "ЕАЭБ жана КМШ эксперттеринин өз ара аракеттенүүсү аянтчаларда түзүлгөн жалпы электр энергетикалык рынокторду түзүүгө мамилелерди интеграциялоого мүмкүндүк берет" ЕЭКтин энергетика жана инфраструктура боюнча министри Арзыбек Кожошев 2-апрелде Казань шаарында өткөн КМШ Электр энергетикалык Кеңешинин 66-отурумуна катышты. Отурумдун жүрүшүндө ЕЭК министри ЕАЭБ өлкөлөрүнүн жалпы электр энергетикалык рыногун түзүү боюнча иштер жөнүндө маалымдады жана биржалык механизмдерди колдонуу менен электр энергиясы менен соода жүргүзүү ачык-айкын баа түзүүнү, бирдей атаандаштыкты жана чек ара аралык соодага басмырлоосуз жетүүнү камсыз кылуунун жолу болуп саналат деп белгиледи. Мында жалпы максаттар электр энергетикасынын бирдиктүү технологиялык базасынын артыкчылыктарын пайдалануунун эсебинен ишенимдүү энергия менен камсыз кылууга багытталган. Арзыбек Кожошевдин айтымында, Кызматташтык жөнүндө түзүлгөн меморандумдун жана кабыл алынган иш-чаралар планынын алкагында КМШ электр энергетикалык кеңешинин Аткаруу комитети менен тыгыз өз ара аракеттенүү натыйжалуу болуп саналат жана аянтчаларда түзүлгөн жалпы электр энергетикалык рынокторду түзүүгө мамилелерди интеграциялоого мүмкүндүк берет. Иш-чаранын алкагында Арзыбек Кожошев "ЭНЕРГОПРОМ" энергетикалык форумуна катышып, көргөзмө экспозицияларын көрүп чыкты.
01 апрелиндеги 2025 Бакытжан Сагинтаев Масуд Пезешкианды Иран Ислам Республикасынын күнү менен куттуктады Бүгүн Иранда улуттук майрам — Ислам Республикасынын күнү белгиленүүдө. Евразия экономикалык комиссиясынын Коллегиясынын Төрагасы Бакытжан Сагинтаев Иран Ислам Республикасынын Президенти Масуд Пезешкианды жана бүткүл иран элин бул майрам менен куттуктады. "ЕАЭБ мамлекеттеринин жана Ирандын өз ара пайдалуу кызматташтыгы биздин өлкөлөрдүн элдеринин жыргалчылыгы үчүн мындан ары да тереңдей берет деп ишенем", – деп белгиледи ЕЭК Коллегиясынын башчысы куттуктоо катында. Комиссиянын жана жеке өзүнүн атынан Бакытжан Сагинтаев Иранга экономикалык гүлдөп өнүгүүнү жана бакубатчылык каалады. 2024-жылдын 26-декабрынан тартып Иран Жогорку Евразия экономикалык кеңешинин чечимине ылайык, ЕАЭБге караштуу байкоочу мамлекет статусуна ээ.
01 апрелиндеги 2025 Евразия экономикалык комиссиясында Нооруз майрамы белгиленди Евразия экономикалык комиссиясында дүйнөдөгү, анын ичинде Евразия экономикалык бирлигинин өлкөлөрүндөгү эң маанилүү майрамдардын бири болгон — Ноорузга арналган салтанаттуу иш-чара болуп өттү. Нооруз Жаңы жылды, жаздын келишин жана ага байланыштуу жаратылыштын жаңылануусун билдирет. Бул өнүгүүнүн жана гүлдөп-өнүгүүнүн, ынтымактын жана биримдиктин, камкордуктун жана меймандостуктун майрамы. "Бүгүн биз теңдик, достук, жаратмандык принциптерине негизделген интеграциялык бирикмени бирге куруп жатабыз. Дал ушул нерсе Нооруз майрамынын философиясынын негизинде жатат", – деп ЕЭК Коллегиясынын Төрагасы Бакытжан Сагинтаев иш- чаранын конокторуна кайрылды. Бир күнгө Комиссиянын штаб-квартирасы Чыгыштын колориттүү бурчуна айланды — мында боз үйлөр тигилип, оймо килемдер төшөлүп, живопись экспозициясы ачылып, кол өнөрчүлүк боюнча мастер-класстар уюштурулду. Майрамдын чыгармачылык менен толукталышын ЕЭК кызматкерлери камсыз кылышты: алардын аткаруусунда ырлар, аспаптык композициялар жаңырды, негизинде элдик салттар жана үрп- адаттар камтылган бий номерлерин көрсөтүштү. Иш-чарада меймандар улуттук тамак-аштардын даамын татып көрүштү. 2009-жылы ЮНЕСКО Нооруз майрамын адамзаттын материалдык эмес маданий мурастарынын тизмесине киргизген. Майрамды жаңы жылдын башталышы катары дүйнө жүзү боюнча, анын ичинде Борбор Азия, Кавказ, Балкан, Жакынкы Чыгыш, Кара деңиз бассейнинде жана башка аймактарда 300 миллиондон ашык адамдар белгилешет.
28 мартындагы 2025 Бакытжан Сагинтаев: "Комиссия ЕАЭБдин мыкты технологиялык чечимдер менен толтурулган бирдиктүү санариптик мейкиндигин түзүүнүн үстүндө иштеп жатат" Евразия экономикалык комиссиясынын Коллегиясынын Төрагасы Бакытжан Сагинтаев КМШнын катышуучу-мамлекеттеринин Эл аралык экономикалык форумунун "Чоң Евразия өнөктөштүгүн өнүктүрүү үчүн жаңы импульстар. Илимий-технологиялык жана инновациялык кызматташтык" пленардык отурумуна катышты. Иш-чаранын катышуучулары менен саламдашуу сөзүндө Бакытжан Сагинтаев Форумдун пленардык сессиясынын тематикасынын бардык өлкөлөр, анын ичинде Евразия экономикалык бирлиги үчүн актуалдуулугун белгиледи. Илимий-технологиялык жана инновациялык өнүгүү Евразия экономикалык бирлигинин өлкөлөрүнүн экономикаларынын андан ары өсүшүнүн натыйжалуу инструменттеринин бири болуп саналат. Евразиялык "бешилтиктин" бардык мүчө-мамлекеттеринде прогрессивдүү илимий-технологиялык өнүгүүнү камсыз кылган стратегиялык жана программалык документтер бекитилген. Улуттуктан жогорку деңгээлде ЕАЭБди дүйнөлүк экономикалык мамилелердин архитектурасына киргизүү, экспортту көбөйтүү, инвестицияларды жана технологияларды тартуу боюнча милдеттер чечилүүдө. Евразия экономикалык комиссиясы иштеп баштаган мезгил аралыгында үчүнчү өлкөлөр жана эл аралык уюмдар менен кызматташуу жөнүндө жүзгө жакын меморандумга кол коюлган, бул тажрыйба алмашууга, анын ичинде алдыңкы инновациялык иштеп чыгуулар жагында тажрыйба алмашууга мүмкүндүк берет. "Экономиканын бардык чөйрөлөрүндө санариптик трансформациянын жогорку темптерин эске алуу менен Комиссия мамлекеттик органдардын, бизнестин жана жарандардын ортосунда өз ара аракеттенүүнү жөнөкөйлөтүүгө багытталган бирдиктүү санариптик мейкиндикти түзүүнүн үстүндө жигердүү иштеп жатат, – деп билдирди ЕЭК Коллегиясынын башчысы. – Биздин милдет – бардык процесстерди тезирээк, ыңгайлуу жана коопсуз кылуу. Технологиялык чечимдерди ишке ашыруунун негизин Digital Union концепциясы түзөт". Бакытжан Сагинтаев ЕАЭБ алкагында интеграцияланган маалыматтык тутумунун ийгиликтүү иштеши жөнүндө айтып берди. Анын өнүгүшү улуттуктан жогорку инфраструктураны калыптандырат, ал беш түрдүү тутумдун бир экотутумда болушуна мүмкүндүк берет. Азыркы учурда санариптештирүү экономиканын бир катар тармактарында динамикалуу өнүгүүдө. Транспорт тармагында көрүлүп жаткан чаралар Бирликтин алкагында туруктуу транспорттук-логистикалык каркасты түзүү менен ташуулардын "тигишсиздигин" камсыз кылууга мүмкүндүк берет. Энергетикада эң маанилүү милдеттердин бири – электр энергиясын өндүрүү түзүмүн диверсификациялоо. АӨК чөйрөсүндө илим сыйымдуу товарларды өндүрүү боюнча кызматташтыкты андан ары жөнгө салуу келечектүү болуп саналат. Бакытжан Сагинтаевдин айтымында, илимий-техникалык прогресстин алдыңкы жетишкендиктерин инновациялоо жана тездетилген өздөштүрүү ар бир улуттук экономиканын атаандаштыкка жөндөмдүүлүгүн олуттуу деңгээлде аныктайт. Бул милдетти ишке ашырууга интеграциялык түзүмдөрдүн диалогу жана натыйжалуу өз ара аракеттенүүсү өбөлгө түзөт.
28 мартындагы 2025 Максим Ермолович: "ЕАЭБ алкагында биржалык сооданы өнүктүрүү ак ниеттүү атаандаштыкты жана товарларды тоскоолдуксуз өз ара жеткирүүнү камсыз кылат" Евразия экономикалык комиссиясынын атаандаштык жана монополияга каршы жөнгө салуу боюнча министри Максим Ермолович Москвада өткөн профилдик эл аралык форумда ЕАЭБдин жалпы биржалык рыногун түзүү боюнча ченемдик актыларды иштеп чыгууда Евразия экономикалык бирлигинин өлкөлөрүнүн биржалык бизнес- коомдоштугун жигердүү өз ара аракеттенүүгө чакырды. Иш-чаранын катышуучулары мунай жана мунай өнүмдөрү, жаратылыш газы, жыгач материалдары, минералдык жер семирткичтер, энергия булактары, металлдар жана башка бир катар биржалык рынокторду өнүктүрүүнүн келечегин талкуулашты. "ЕАЭБ мейкиндигинде биржалык сооданы өнүктүрүү ак ниет атаандаштыкты камсыз кылат жана Бирликтин жалпы рыногунда товарларды кынтыксыз, тоскоолдуксуз өз ара жеткирүү үчүн институционалдык чөйрөнү түзөт", – деп белгиледи Максим Ермолович. ЕЭК министри Комиссиянын ЕАЭБ алкагында товарлардын жалпы биржалык (уюшулган рыногунда) Биржалык соодаларды өнүктүрүү программасынын долбоорунун үстүндө иши жөнүндө айтып берди. Ал 2025-2026-жылдары ЕЭКтин Консультативдик жана биржалык комитеттери түзүлөрүн жарыялады. ЕАЭБде атаандаштыкты өнүктүрүүдө жана экономикалык чөйрөнүн ачыктыгын жогорулатууда талкуу аянтчасы катары биржалык форумдун маанилүүлүгү баса белгиленди. Москвада 2015-жылдан бери ар жылдык "Биржалык товардык рынок" эл аралык форуму өткөрүлүп келет. Анын уюштуруучусу Санкт-Петербург биржасы – 7000ден ашуун компанияларды бириктирген, Россиянын товардык рыногунун эң ири биржасы болуп саналат. Бул иш-чара чийки зат рыногунун катышуучу-компаниялары, жөнгө салуучулар жана биржа адистери үчүн негизги эксперттик аянтча катары позицияланат. 
ЕАЭБде бажы транзитинде камсыздоо сертификаттары менен иштөөнүн мурдагы тартиби сакталат 28 мартындагы 2025 ЕАЭБде бажы транзитинде камсыздоо сертификаттары менен иштөөнүн мурдагы тартиби сакталат 2025-жылдын 1-апрелинен кийин Евразия экономикалык бирлигинде бажы транзитинде камсыздоо сертификаттарын тариздөөнүн мурдагы тартиби колдонулат. Бул тартип 2010-жылдын 21-майындагы Бажы транзитинин бажы жол-жобосуна ылайык ташылуучу товарларга карата бажы алымдарын, салыктарды төлөөнү камсыз кылууну камсыз кылуунун айрым маселелери, бажы алымдарын, салыктарды өндүрүп алуунун өзгөчөлүктөрү жана мындай товарларга карата өндүрүлгөн суммаларды которуу тартиби жөнүндө макулдашууда каралган. Макулдашуу ЕАЭБ алкагында жалпы процессти жүзөгө ашыруу башталганга чейин колдонулат, ал Бирликтин мүчө мамлекеттеринин бажы органдарынын ортосунда камсыздоо сертификаттарын жана алардан алынган маалыматтарды алмашууну камсыз кылат. Бул жобо ЕАЭБ Бажы кодексинин 444-беренесинде бекитилген. ЕЭКтин 2023-жылдын 24-октябрындагы № 151 чечими 2025-жылдын 1-апрелинде күчүнө кирет, ал көрсөтүлгөн жалпы процессти жүзөгө ашыруу башталгандан кийин колдонула баштайт.
Дагы көрсөтүү